top of page
Logo Kasteel Borgharen, Maastricht, sinds 1217

Willem van der Marck, het Everzwijn van de Ardennen, belegert Borgharen

Foto van schrijver: Ronny
Ronny
10 nov
2 minuten om te lezen

In 1483 trok een van de beruchtste krijgsheren van zijn tijd op tegen Kasteel Borgharen: Willem van der Marck, bijgenaamd het Everzwijn van de Ardennen. Het kasteel raakte zwaar beschadigd. Wat daarna volgde, bepaalt nog altijd hoe het kasteel eruitziet: de twee hoektorens aan de voorkant.


Wie was Willem van der Marck, het Everzwijn van de Ardennen?

Willem van der Marck (1446–1485) was een avonturier en krijgsheer uit een machtige familie uit de Ardennen. Hij was berucht om zijn geweld. In 1482 liet hij de prins-bisschop van Luik, Lodewijk van Bourbon, vermoorden. Hij wilde zijn eigen zoon Jan op de bisschopszetel. Dat lukte niet, en het prinsbisdom raakte in een burgeroorlog.


Zijn bijnaam leeft voort in de kunst. Walter Scott maakte hem tot schurk in zijn roman Quentin Durward. Eugène Delacroix schilderde de moord op de bisschop.


Het beleg van 1483

In die oorlog belegerde Willem van der Marck in 1483 Borgharen. Het kasteel werd zwaar beschadigd.


Onthoofd in Maastricht

Lang duurde zijn macht niet meer. In 1485 werd Willem in een hinderlaag bij Sint-Truiden gevangengenomen. Hij werd naar Maastricht gebracht en daar op 18 juni 1485 onthoofd, op een paar kilometer van het kasteel dat hij twee jaar eerder had aangevallen.


De heren van Merode en de torens

In de 16e eeuw kwam het kasteel in handen van de heren van Merode. Zij herstelden het en maakten het stap voor stap moderner:


  • de oude ringmuur werd de westgevel, met een bekroning in vroeg-maniëristische stijl;

  • aan de andere kant verrezen twee torens, die het vooraanzicht nog steeds bepalen;

  • de binnenplaats werd gevuld met luxe woonvertrekken.


De ANWB dateert de vierkante zijtorens op 1485, vlak na het beleg. De bouwhistorie van het kasteel koppelt ze aan de Merodes in de 16e eeuw.


Tekening van Kasteel Borgharen door De Beijer, met de torens van na het beleg van Willem van der Marck

Hoe de torens eruitzien

De twee rechthoekige torens hebben elk drie verdiepingen:


  • de bovenste verdiepingen zijn van baksteen in Maasrenaissance, met versieringen van mergel: hoekblokken, consoles en sporen van cartouches;

  • de ramen hebben gebogen zijkanten en halfronde ontlastingsbogen van mergel;

  • de tentdaken waren vroeger ingesnoerd;

  • de windvanen dragen de jaartallen 1821 en 1822.


In 1647 liet Philibert van Isendoorn à Blois de torens verhogen. In 1776 verlaagde Mathias Soiron juist de bouwvallige middentoren.


De bliksem van 1985

In 1985 sloeg de bliksem in de spits van de rechter hoektoren. Er volgde een brand. De spits is nooit vervangen.


Veelgestelde vragen

Wie was het Everzwijn van de Ardennen?

Willem van der Marck (1446–1485), een krijgsheer die in 1482 de prins-bisschop van Luik liet vermoorden en in 1485 in Maastricht werd onthoofd.


Hoe oud zijn de torens van Kasteel Borgharen?

Ze dateren van het eind van de 15e of de 16e eeuw. In 1647 werden ze verhoogd.


Zie de torens zelf

Bekijk de torens tijdens een rondleiding. Lees ook De ridders van Haren en Het beleg van Maastricht in 1673.


Opmerkingen


bottom of page